Linux İpuçları

**Genckolik** · 20-03-06, 10:46

KDE
KDE
Gölgelikler ve Yenilikler
SORUN: Bilgisayarınızdaki KDE’nin sürümünü 3.2’ye güncellediniz. Yeni gelen efektlerden bazıları sizi rahatsız edebilir, örneğin masaüstü simgelerinin altlarındaki yazılarda oluşan gölgelendirmeler. İşletim sisteminizin bütün ayarlarına göz attınız ama bu sorunu çözecek herhangi bir şey bulamadınız.
ÇÖZÜM: Bu yeni ayarları KDE Kontrol Merkezi’nde (KDE Control Center) “Açılış Resmi, Arka Plan, Gelişmiş Seçenekler” altında bulabilirsiniz. Bu seçenekler genel ayarların sağ tarafında bulunuyor. Kontrol Merkezi penceresi, bu güncellemeden sonra, güncellemeden daha önceki kullanımınızda ayarlanmış olan büyüklüğü kapsar. Güncelleme yapılana kadar da bu pencerede gelişmiş ayarlamalar için herhangi bir menü seçeneği olmadığından, güncellemeden sonra bu gelişmiş ayarlara ancak “scroll çubuğu” yardımı ile ulaşabilirsiniz. Gelişmiş ayarlara ulaşmakta kullandığınız “scroll çubuğu”, hareketi fark edilemez özelliğe sahip. Bunun sebebi, bu pencerenin birçok elemanı barındırması ve bunların ilginç bir biçimde alt kenarda değil de tuşların üzerinde yer almasıdır. Böylece her seçenek, ilgili ayarlardan sonra sistemin görünümünün ne şekilde değişeceğini gösteren bir ön izlemeli element gibi gözüküyor. Eğer sağ tarafa doğru çubuğu kaydırırsanız, “Gelişmiş Ayarlar” seçeneğini bulacaksınız ve burada bu gölgelendirmeleri iptal edebilirsiniz. Ayrıca, yeni gelen birkaç özelliği de inceleyebilir ve kullanabilirsiniz. Sırf bu ayarları iptal etmek için aradığınız bu seçenek menüsünü incelemek, çabalarınıza değecektir. Bazı noktalarda kullanmak veya iptal etmek isteyebileceğiniz seçeneklere ulaşabileceksiniz.
KDE
Pil göstergesi
KDE-Panelindeki pil simgesi, pilinizin o anki durumunu, doluluğunu grafik olarak ifade eder. Farenizi üzerinde tuttuğunuz anda sisteminizin daha ne kadar çalışabileceği bilgisine ulaşırsınız.
KDE
Tuş kombinasyonları
<Alt><F3> aktif pencere için menüyü, <Alt><F5> ise pencere listesini açar. Bunların yanında
Windows'tan tanıdığımız <Alt><F4> gibi kısayol tuşları da çalışmakta. Bu konudaki değişiklikleri yapmak için KDE-Kontrol Odasını kullanabilirsiniz.
KDE
Yönetici görevleri
KDE-Kontrol Merkezinde sadece yöneticinin değiştirebileceği ayarları düzenlemek için, programı yönetici olarak başlatmanıza gerek yok. Böyle durumlarda “Yönetici Kipi” tuşunu
kullanarak yönetici şifresini girebilir ve izinleri alabilirsiniz.
KDE
Kaynaktan Tasarruf
Eğer bilgisayar donanımınız yeterli değilse, KDE masaüstünün açılması biraz zaman alabilir. Bu hantallıktan kurtulmak için KDE-Kontrol Merkezini başlatın. “Görünüm & Temalar”ın altında daha basit bir tema; örneğin “KDE Classic”i seçin.
KDE
KDE altında Gnome programları
SORUN: Hangi dağıtımı kullanıyor olursanız olun, KDE programları Gnome altında, Gnome programları da KDE altında sorun çıkarmadan çalışır. İki ara yüz yöneticisi de aralarında iyi anlaşırlar. Ancak KDE altında çalıştırılan Gnome programları genelde yabancı bir görünüme
sahip olurlar, çünkü grafiksel olarak KDE yapısının dışındalardır.
ÇÖZÜM: KDE yazılımlarının grafik ara yüzü genellikle Qt kütüphanesinden gelir; bu Gnome'da GTK+'dır. Her iki kütüphanenin de kendilerine göre avantaj ve dezavantajları vardır, bu görünüşlerine de yansır. Gnome programları genellikle hızlı ve işlevsellikleriyle ünlüdürler, diğer bir yanda KDE programları göze hitabeden “Windowsvari”bir yapıya sahiptir.
Gnome programlarının KDE altında grafik sorunları çıkarmadan çalışabilmesi konusunda size GTK-Qt projesi yardımcı olacaktır. Program bilgisayarınıza yüklendiğinde yeni bir tema oluşturacaktır. Böylece Gnome programları KDE altında çalışırken bu temayı kullanacak ve
görsel olarak KDE'ye uyum sağlayacaklardır.
GTKQt 0.6 Installer programı tüm dağıtımlarla uyumludur ve kendi kendini sisteme kolayca yükler. Yüklemeyi başlatmak için öncelikle paketin haklarını düzenlemeniz gerekir: Bir Terminal penceresi açın, “chmod +x gtk-qt-engine-0.6-3.x86.package” ile yükleyicinin çalıştırılabilir olması nı sağlayın ve “./gtk-qt-engine-0.6-3.x86.package” ile yüklemeyi başlatın. Eğer yüklemeyi tüm sistem üzerinde yapmak istiyorsanız, öncelikle “su” komutu ve yönetici şifresi ile kendinizi yönetici olarak tanıtmanız gerekli.
Yükleme bittikten sonra KDE Kontrol Merkezinde “Görünüm & Temalar” sekmesi altında “GTK Styles and Fonts” seçeneğini göreceksiniz. Burada “Use my KDE style in GTK applications” seçeneğini aktişeştirirseniz, Gnome programlarının Qt grafiksel öğelerini kullanarak grafiksel uyum probleminin çözülmesini sağlarsınız. Bu da size istediğiniz görsel uyumu sağlar. Alttaki seçenek ile de yazı karakterlerinin ayarlarını yapabilirsiniz.
KDE
Varsayılan Programları Değiştirme
SORUN: KDE Dosya Yöneticisi her dosya tipi için varsayılan bir program belirlemiştir ve dosyalara çift tıkladığınızda, dosyalar otomatik olarak bu programlarla açılırlar. Ancak siz belirli dosya tiplerinin istediğiniz farklı programlar tarafından açılmasını istiyorsunuz. Bunun için dosyaların üzerine sağ tuş ile tıklayıp “Birlikte Aç”ı kullanabiliyorsunuz, ancak her seferinde bu yolu kullanmak oldukça yorucu.
ÇÖZÜM: KDE'de (ve Konqueror'da) dosya ilişkileri Mime-Bağlantıları (Multipurpose Internet Mail Extensions) ile belirlenir. Bu standart Linux atındaki bütün grafik ara yüzlerinde
de geçerlidir, dolayısıyla direkt Konqueror kullanarak dosya ilişkileri üzerinde istediğiniz değişiklikleri yapabilirsiniz. Dosya türlerine atanmış programları değiştirmek için öncelikle bir Konqueror penceresi açın ve “Ayarlar > Konqueror Programını Yapılandır”ı seçin. Burada soldaki çerçevede listenin içinde “Dosya İlişkileri” bölümüne tıklayın. şimdi sağdaki çerçevede bilgisayarınızda kayıtlı olan tüm dosya türlerinin listelendiği “Dosya İlişkileri” menüsünü göreceksiniz. Burada dosya türleri öncelikle başlıklarına göre gruplandırılmış ve listelenmiştir, örneğin “video”. Listenin içinde değiştirmek istediğiniz dosya türünün grup başlığının yanındaki “+” işaretine tıklayın. Böylece başlık altındaki tüm kayıtlı dosya türleri gözükecektir. şimdi de değiştirmek istediğiniz dosya türünü seçin, örneğin “mpeg”. Böylece “Uygulama Tercih sırası” başlıklı, bir liste göreceksiniz. Burada dosya türünün sırayla hangi programlar tarafından açılmaya çalışacağı listelenmiştir. Öncelikli olarak kullanmak istediğiniz programı seçip “Yukarı Çek” ile listenin başına taşıyın. Böylece dosya türü artık seçtiğiniz program tarafından açılacaktır. Genelde kullanmak istediğiniz program bu listede bulunmaz. Bu durumda programı öncelikle Konqueror'a tanıtmanız gerekecek: Öncelikle “Ekle” tuşuna basın. Açılacak yeni pencerede bilinen uygulamalar listesinin altında kullanmak istediğiniz programı bulun ve “Tamam” ile onaylayın. Bizim örneğimizde program
“Ses ve Görüntü” menüsünün altında olacaktır. Eğer kullanmak istediğiniz program bu listede de yoksa, işiniz biraz zorlaşacak. “Bilinen Uygulamalar” menüsünün hemen üstündeki “Dosya penceresini aç” simgesine tıklayarak, programı kendi elinizle bulmanız gerekecek. Buradaki çubuğa parametre ekleyerek program başlangıç özelliklerini de değiştirebilirsiniz. Yeni programı seçtikten sonra, değişiklikler “Tamam” ile onaylamanızdan sonra etkili olacaktır.

GNOME, KDE
Çalışma alanını değiştirme
KDE-Çalışma alanları arasında kısa yoldan geçiş yapmak için <Ctrl><F?> kısa yolunu kullanabilirsiniz. Burada ? yerine Çalışma alanının numarası gelecektir. Gnome kullanırken ise <Ctrl><Alt> ile ok tuşlarını kullanarak, ok tuşlarına bağlı olarak alttaki yandaki veya üstteki çalışma alanına geçebilirsiniz.
KDE, GNOME
Pencereleri kaydırma
Bir pencereyi kaydırmak için mutlaka farenizi Başlık Çubuğuna götürüp kaydırmanıza gerek yok. <Ctrl> veya <Alt> tuşlarına basılı tutarken (ayarlarda hangisi atanmışsa) penceredeki herhangi bir noktaya basılı tutarak, pencereyi kaydırabilirsiniz.
Gnome, KDE
Url'lerı çağırmak
Konsole penceresinde yazılı bir URL'nin üzerine geldiğinizde bu linkin altı otomatik olarak çizilir. Farenizin sağ tuşu ile bu linke tıkladığınızda açılan menüde, Bağlantıyı Aç” diyerek bağlantının varsayılan tarayıcınızda açılmasını sağlayabilirsiniz.
GNOME
GNOME
Başlangıcı hızlandırmak
Eğer Gnome’unuz daha da yavaşlayarak açılıyor ise ~/.thumbnails klasörünü silin. Bu klasör resimleriniz ve videolarınız için yaratılmış bütün ön izleme resimlerini tutmaktadır. Bu özellik belirli bir dosya sayısından sonra yüzeyi engelliyor.
GNOME
Panel-araçları
Panelde sağ tuş ile bir araca tıklayıp “Move”u seçerseniz, aracı aktüel panelde hareket ettirmenin yanında, seçtiğiniz bir başka panele taşıma imkanınız da bulunmakta.

GNOME
Aygıt bağlama
Gnome 2.6 artık 2.4’teki bağlama özelliklerini taşımıyor. 2.4’te masa üstüne sağ tuş ile tıklayıp “Sistemi Bağla”yı seçerek aygıt bağlayabiliyordunuz. 2.6’dan sonra “Bilgisayar” simgesini çift tıklayıp burada ilgili aygıtı seçmek gerekiyor.
GNOME
Varsayılan yazılımlar
Gnome-Menüsündeki “Tercihler > Diğer Tercihler > Tercih Edilen Uygulamalar”ı kullanarak varsayılan internet tarayıcısı, e-posta okuyucusu, metin düzenleyicisi veya terminal penceresi programlarını değiştirebilirsiniz.
GNOME
Ayarları değiştirme
Yüklü programların ayarlarını görebilmek için bir klasör penceresi açın. <Ctrl><L>ya tıklayın ve adres olarak “start-here:”i girin. Açılacak klasördeki simgeler sizi programlara ve onların ayarlarına götürecektir.
GNOME
Varsayılan programlar
“gnome-default-applicationsproperties” programı ile Gnome altındaki varsayılan programlarınızı belirleyebilirsiniz. Bu programlar Tarayıcı, e-Posta okuyucusu, Metin Düzenleyicisi ve Terminal Penceresi'dir. Böylece bir internet linkine tıkladığınızda hangi tarayıcının açılacağını veya bir “mailto:” linkine tıkladığınızda hangi programın açılacağını belirlemiş olursunuz.

TERMİNAL
TERMİNAL
Linux'ta “deltree”
Linux'ta da tek bir komutla içinde klasörler ve dosyalar bulunan bir klasörü silme özelliği mevcut. DOS kullanıcılarının Linux’ta eksikliğini çektiği deltree komutu Linux altında “rm -rf” komutu olarak geçmekte. Yalnız biraz dikkatli olmakta fayda var, çünkü bu komutu kullandığınızda Linux sizden onay istemeyecektir. Onay sorusunu kullanmak istiyorsanız parametre olarak “-rf”yi “rm” komutu ile kullanın.
TERMİNAL
Derinlemesine listeleme
“ls” komutu sadece içinde bulunduğunuz klasörde bulunan dosyaları ileri bir bilgi vermeden listeler. “-lh” parametresi kullanarak yaptığınız aramalar ise listelemede daha fazla bilgi verilmesini sağlar. Gizli dosyaları da görmek istiyorsanız yapmanız gereken “-lha” parametresini kullanmak.
TERMİNAL
X programlarını yönetici olarak başlatma
SORU: Bir X-Window programını yönetici olarak başlatmak istiyorum. Bir Terminal penceresi açtım, “su” ile kendimi yönetici olarak tanıttım ve programı başlatmak için komutu yazdı m. Ancak program başlamıyor ve “cannot open display:” ve “Xlib: connection to “:0.0” refused by server” hata uyarılarını veriyor.
YANIT: Bir Termianal penceresinde “su” ile kendinizi yönetici olarak tanıtsanız bile X-Server kullanırken yönetici haklarına sahip olmazsınız. Bu yüzden X-Server size izin vermez,
program başlatılamaz. KDE kullanıcısıysanız, “su” yerine “kdesu” ile programı başlatmadan önce kendinizi yönetici olarak tanıtın. Komutu yazdıktan sonra grafiksel bir ara yüz açılacak. Buraya yönetici şifresini girmeniz gerekmekte. Aynısını Gnome altında “gksu” ile yapabilirsiniz.
TERMİNAL
İşlem Listesi
“top” komutu ile kendini aktüel tutan bir sistem penceresi açabilirsiniz. Bu pencerede o an çalışan işlemler, sistemi meşgul etme derecelerine göre sıralanırlar. Programı bitirmek için “Q” tuşuna basmanız yeterli.

**Genckolik** · 20-03-06, 10:48

DONANIM
DONANIM
NTFS disk alanına bağlantı kurmak için yapmanız gerekenler
Aslında eğer çekirdek derlerseniz, sadece ntfs özelliğini aktif etmeniz yeterli ama biz sizin için daha kısa yol önereceğiz.
uname –r
komutunu vererek hangi Linux çekirdeğini kullandığınıza bakın . Ve http://linuxntfs.sourceforge.net/rpm/fedora2.html adresinden uygun olan çekirdeği yükleyin. Bu işlemi yüklemiş olduğunuz dizinde “root” kullanıcısı olarak
rpm –ihv kernel-ntfs.*.rpm
komutu ile yapın. Artık mount komutu ile ntfs disk bölümlerine bağlanabileceksiniz.
DONANIM
S-ATA kartları ile hızlı sistem başlangıcı
SORUN: PC’nizde bir S-ATA kartı kullanıyorsunuz. Sistemin başlaması oldukça uzun sürüyor ve nedenini bulamıyorsunuz.
ÇÖZÜM: Linux başlarken, S-ATA ve ATA kontrollerine bağlı tüm donanımları tanımaya çalışır. Eğer bir SATA girişine bağlı donanım yoksa, bu biraz zaman alabilir. Başlangıcı hızlandırmak için, sistemin ikinci S-ATA girişini tanımasını engelleyin. Bunu yapmak için Suse Linux 9.1’de /boot/grub/menu.lst dosyasını bir metin düzenleyicide açın. “Linux” bölümüne gidin ve “kernel” ile başlayan satıra “hdg=noprobe” komutunu girin. Daha sonra S-ATA kartının ikinci girişine bir donanım bağladığınızda bu komutu kaldırmayı unutmayın.
DONANIM
Ses kartı değişikliğinden sonra sessizlik
SORUN: İşlemciniz üzerindeki ses kartını değiştirdiniz. Bilgisayar açılırken hoparlörlerden ses gelmiyor.
ÇÖZÜM: Çoğu Linux Dağıtıcısı ses için Alsa sürücülerini kullanırlar. Bu sürücüler güvenlik nedeniyle yeni sürücüler kullanılmadan önce hoparlörlere zarar gelmesi önlemek için sesi sessiz duruma getirirler. Varsayılan ses ayarını geri getirmek için bir Terminal penceresi açın ve “alsamixer” komutunu girin. Sessize alınan kanal “Master”dır. Burada okları kullanarak ses yüksekliğini yaklaşık 75’e ayarlayın. <Esc>tuşunu kullanarak Mixer’den çıkabilirsiniz.
DONANIM
Çekirdek ve CPU hakkında bilgi
“cat /proc/version” komutu ile Linux çekirdeğiniz hakkında bilgi sahibi olabilirsiniz. Bilgisayarınızın CPU'su hakkında geniş bir bilgi içinse ”car /proc/cpuinfo” komutunu kullanabilirsiniz.
DİĞER
DEBİAN LİNUX
Neşeli ekran
Debian Linux’la ilgilenen herkes yükleme ve güncelleme aracı olan “apt-get”i yakından tanır. Az sayıda komutla sunucudan yazılım paketlerini alan ve sistemi kontrol ederek, paketi kurup kurmamaya yarayan bu aracın yaratıcılarının ineklere karşı büyük bir sempatisi var. Konsole’dayken “apt-get help” komutunu girin. Karşınıza çıkan yardım metninin son satırı aracın “Süper-İnek-Güçlerini” onaylıyor. İleri bir şaka olarak araç klasik bir Ascii-Grafiği içeriyor: “apt-get moo” komutunu girdiğinizde, bir inek tarafından selamlanıyorsunuz.
FEDORA
Fedora Core 2 dağıtımı için püf noktaları
Amerikan dağıtımı olan Fedora, ülkesindeki yasal zorunluluktan dolayı MP3 özelliğini kaldırarak sunmakta, Flash ve Java’nın lisanslarından dolayı bu programlarını CD’leri içerisinde bulundurmamaktadır. Eğer kullanabileceğiniz internet hattınız varsa, bu özellikleri tanımlamak o kadar zor değil. İlk önce http://www.fedorafaq.org/samples/yum.conf adresinden yum.conf dosyasını indirin. Bu dosyayı /etc/ altında bulunan yum.conf dosyası ile değiştirmelisiniz. Bunu yapabilmek için bir terminal ekranı açarak
su –
komutunu verip “root” parolanızı verdikten sonra yum.conf dosyasını çekmiş olduğunuz konuma girip
cp –f yum.conf /etc
komutunu verebilirsiniz. Yum, Fedora’nın güncellemesi için kullanılmakta olan bir özellik. Aynı zamanda, program kurma ve güncelleme işlemleri için çok yararlı bir araç. Evet artık xmms programımızın MP3 dosyalarını tanıması için gerekli olan yazılımı yükleyelim. Bu işlem için
yum install xmms-mp3
komutunu girip verilen soruya “evet “ demeniz yeterli. Artık sisteminiz MP3’leri çalabilecek. Eğer sisteminizde VCD, avi mpeg görüntülenmesini istiyorsanız sisteminizde xine veya MPlayer programlarının kurulu olması gerekiyor. Ancak Fedora Linux ile bu programlar gelmemekte ve gene yardımımıza yum koşacak. Birkaç komut ile internetten bu programları indirebilirsiniz. İlk önce xine programının kurulması nı sağlayalım:
yum install xine
Artık xine sisteminize kuruldu. xine’nin görüntüsünü değiştirmek isterseniz xine için skin’lerde mevcut olanları yüklemek için
yum install xine-skins
komutunu vermeniz yeterli olacaktır.
Eğer MPlayer’ı tercih ederseniz
yum install MPlayer
komutunu verin. Fedora Linux’a Flash desteği için
yum install flash-plugin
komutunu girmeniz gerekiyor. Eğer Flash animasyonlarını yavaş olarak görüyorsanız ev dizininiz içersinde bulunan
.gtkrc dosyasına aşağıdaki satrı ekleyin:
export
FLASH_GTK_LIBRARY=libgtk-x11-2.0.so.0
Fedora ile Java kullanmak ve web browser’ınıza Java desteğini vermek istiyorsanız http://daag.wieers.com/packages/j2re/ adresine gidip fc2 için en son sürümleri indirmeniz gerekiyor. Karşıdan yükleme işlemi bittikten sonra yine komut satırına gelip
rpm –ihv j2re-1.4.2-8.1.fc2.dag.i586.rpm
rpm –ihv
mozilla-j2re-1.4.2-8.1.fc2.dag.i586.rpm
komutlarını girmeniz lazım.
Günümüzde artık bir çok program
3D özelliğine sahip. Eğer sizde de ATI Radeon varsa, Fedora Core 2’de bunları çok rahat kullanabilirsiniz. İlk önce http://www2.ati.com/drivers/linux/fg...3.9.0.i386.rpm dosyası ile http://rambo.its.tudelft.nl/~ewald/p....9.0-fc2.patch
dosyasını /tmp dizinine yükleyin. Daha sonra
rpm -Uvh --replaceşles fglrx-4.3.0-*.i386.rpm
komutu ile driver’ı yükleyin ve tmp dizinine yüklemiş olduğunuz patch’i uygulayın.
cd /lib/modules/fglrx/build_mod/
patch -p1 /tmp/fglrx-3.9.0-fc2.patch Artık modülü derleyebiliriz.
sh make.sh
cd ..
sh make_install.sh
derleme işlemimiz bittikten sonra artık X’den çıkıp bazı ayarlar yapmamız gerekecek. Onun için
init 3
komutunu verip terminal ekrana girin ve “root” kullanıcısı ile oturum açın (login olun).
fglrxconşg
komutunu girin ve
cd /etc/X11
mv xorg.conf xorg.conf.bak
ln -sf XF86Conşg-4 xorg.conf
ve artık tekrar graşk ekrana geçmek için
init 5
komutunu vermeniz yeterli olacaktır.
EKRAN
Enerji koruma işlevini kaldırma
SORUN: Sürekli olarak bir programın verilerini izlemeniz gerekmekte ve bu yüzden ekran koruyucusu özelliğini kaldırdınız. Yine de ekranınız bir süre sonra enerji koruma moduna giriyor.
ÇÖZÜM: Enerji koruma işlevini sistemden kaldırarak, ekranın kapanmasını tamamen engelleyebilirsiniz.
Bunun için /etc/X11/XF86Conf dosyasını (bazı sistemlerde: /etc/X11/XF86Conf-4) bir metin düzenleyicide açın ve “Monitor” bölümündeki “Option “DPMS”” satırını silin. X-Window’u
tekrar başlattığınızda değişiklikler geçerli olacaktır.
APACHE
Tuhaf Log Dosyası
SORU: Apache-Webserver’ımın log dosyasında tuhaf kayıtlar görüyorum. Farklı kullanıcılar “Fp30reg.DLL” dosyasını yüklemeye çalışmışlar ya da “Nsiislog.DLL” dosyasını kullanmayı
denemişler. Ayrıca “x90” gibi binlerce arka arkaya giriş görüyorum. “Server”ım saldırıya mı uğramış?
YANIT: Bu tarz log dosyaları, bir saldırı olduğunun kanıtıdır, ancak bunların başarılı olup olmadığını hakkı nda bir bilgi vermez. DLL isimlerine bakarak saldırıların Apache’ye değil, “Microsoft Internet Information Server”a (IIS) karşı düzenlendiği anlaşılıyor. Binlerce kere tekrarlanmış “Byte”lara bakarak bir Buffer-Overflow (tampon bellek taşması) yaratma denemesiyle karşı karşıya kaldığınız anlaşılıyor. “Buffer-Overflow” sorunu sadece Window-Server’larını değil, eski Apache sürümlerini de ilgilendirir. Genel olarak bir servis hizmetini sadece çok gerektiğinde çalıştırmanız sizin için en iyisidir. Apache bazı Linux sürümlerinde
otomatik olarak çalışır. Bu özelliği kapamak için bir terminal açın. Kendinizi sistem yöneticisi (root) olarak tanıtın ve sonra “chkconşg apache off” komutunu girin.
DOSYA SİSTEMİ
Dosyaları hızlı bulma
SORU: Linux’ta bir dosyayı bütün sabit diskte arattırdığım zaman çok uzun sürüyor. Bu işlemin daha hızlı yapılmasını nasıl sağlayabilirim?
YANIT: Linux bütün dosya sisteminizi indeksleyebilir. Bu da arama işlemlerinizin hızını kat kat artırır. Bunun için gerekli programı yükleyip yüklemediğinizi bir terminal penceresi açıp “locate” komutu yazarak öğrenebilirsiniz. Eğer komutun tanınamadığına dair bir hata mesajı ile karşılaşırsanız, her Linux sürümünde yer alan fakat bir çoğunda otomatik olarak yüklenmeyen “findutils-locate” paketini sonradan yüklemeniz gerekmekte. Paketi yükledikten sonra sistem yönecisi (root) olarak “updatedb” komutunu yazın ve sisteminizin indekslenmesini sağlayın. Şimdi komut satırından “locate” komutunu, araması yapılacak bir karakter dizisi takip edecek şekilde çalıştırın. Sonuç olarak araması yapılan dizi ile eşleşen bütün dosyalar tam adresleri ile listelenecektir hem de bütün sabit disk aranmak zorunda kalmadan. Linux bu indeksleri 24 saatte bir otomatik güncellemektedir. Yeni gelen dosyaları ilk olarak güncelleme yaptıktan sonra görebilirsiniz. Fakat “locate” komutu silinmiş dosyaları hemen ertesinde göstermemektedir. Terminal penceresinde indeksleme özelliğinden yararlanabilirken “Konqueror” bu özellikten bihaber şekilde yaşıyor ve arama işlemlerinde bütün dosya sistemini baştan sona tarıyor. Gnome’da durum biraz daha farklı ve iyi. Gnome’un dosya yöneticisi “Nautilus” ta panelden “Eylemler, Dosya Arama” seçeneğini seçerseniz, sistemde kurulmuş olan indeksleme kullanılarak komut satırındaki bir çabuklukla aradığınız dosyaya ulaşıyorsunuz.
MIDNİGHT COMMANDER
Detaylı dosya bilgileri
Midnight Commander’da <Ctrl>-<C>, <i> tuş kombinasyonunu kullandığınızda sağ panel, soldaki panelde yer alan seçilmiş dosya hakkında detaylı bilginin gösterildiği bir panele dönüşecektir.

EVOLUTION
Haber kanallarına abone olmak
SORUN: Ximian Evolution posta programı “Özet” klasöründe birçok haber kanalı bulundurmakta. Siz bunlardan başka, kendi istediğiniz bir kanalı takip etmek istiyorsunuz..
ÇÖZÜM: Kullanmak istediğiniz haber kanallarını “Araçlar>Ayarlar>Özet Tercihleri”nden belirleyebilirsiniz. Burada “Haber Kaynakları” sekmesinde “Hepsi”ni seçin. Ximillian Evolution programının içinde barındırdığı haber kaynaklarını göreceksiniz. Sağ pencerede Gösterilen başlığı altında ise aktif haber kanalları yer almakta. Öncelikle kullanmak istemedi-
ğiniz kanalları sağ pencerede seçerek “Kaldır” tuşuna basın ve uzaklaştırın. Eğer sol menüde hazır bulunan haber kanalları size yeterli gelmediyse “Yeni Haber Kaynağı” ile yeni bir kanal ekleyebilirsiniz. Burada “İsim” bölümü- ne Haber Kanalı Listesinde görünmesini istediğiniz ismi girin. “URL” bölümüne geçerli bir RSS adresi yazın. Buraya örneğin “www.olympos.org/ backend/ olypmos.rss” adresini yazarak Bilgi Güvenliği konusunda son gelişmelerden haberdar olabilirsiniz. İsim ve URL bilgilerini girdikten sonra Haber kanalı sol pencerede görünecektir. Kanalı seçtikten sonra “Ekle” tuşu ile aktif haber kanallarına ekleyebilirsiniz.
GALEON
Master-Password’ü aktifleştirme
SORUN: Galeon kullanıcısınız ve şifrelerinizi tekrar tekrar girmek yerine, hatırlanmasını istiyorsunuz. Güvenlik nedeniyle de bir Master-Password atadınız, böylece tarayıcıyı açtığınızda size bir parola soruluyor ve sonrasında tüm şifreler aktifleşiyor. Ancak Master-Password’ü girmediğiniz halde bazı şifreler tarayıcı tarafından hatırlanıyor.
ÇÖZÜM: Galeon şifreleri şifrelemeyi düzenli olarak yapmaz. Bu nedenle yeni şifreler eklediğinizde, Master-Password listesindeki şifreleri temizleyip, yenileriyle beraber eklemeniz gerekmekte. Bunun için tarayıcıyı başlatın. Adres listesinde “about:config” yazın. “wallet.crypto” değerini “true” yapın. Ayrıca “chrome://pippki/content/prefmasterpass. xul” adresine gidin ve “Change Passwort” düğmesine tıklayarak yeni Master-Password’ünüzü girin. Parola datasının ismini bulmak için tekrar “about:conşg”i açın. “signon.Signon-FileName” seçeneğinde data ismini görebilirsiniz. Tarayıcıyı kapayın ve “~/.galeon/mozilla/galeon” klasöründe bu datayı bulun. Dosyayı silip, tarayıcıyı tekrar başlattığınızda bu dosya tekrar yaratılacaktır (boş olarak). Bundan sonra kaydettiğiniz tüm parolalar bu dosyaya eklenecek ve şifrelenecektir.
YÜKLEME
RPM-Paketi olmadan
program yükleme
SORUN: Internette RPM-Paketi bulunmayan, sadece *.tar.gz şeklinde arşivlenmiş bir Linux programı buldunuz. Bu yazılıma şiddetle ihtiyaç duyuyorsunuz ve birinin RPM-Paketini oluşturmasını beklemek istemiyorsunuz.
ÇÖZÜM: *.tar.gz ve *.tar.bz2 şeklindeki yazılım paketleri genelde kaynak kodları içerir. Bu, programı sizin derlemeniz gerektiği anlamına geliyor. Bu aslında kulağa geldiği kadar korkunç bir işlev değil. Bir Terminal penceresi açın ve *tar.gz şeklindeki arşivi
tar xzf <arşiv>
yazarak açın. Eğer arşiv *tar.bz2 şeklindeyse “xzf” yerine “xjf” parametresini kullanın. Arşiv genelde kendi isminden oluşan bir alt klasöre açılır. Bu klasöre ulaşmak için “cd” komutunu
kullanın. “ls” ile öncelikle dosyalara bir bakın ve “configure” isimli bir dosya mevcutsa,
./configure
komutu ile “Makefile” dosyasını yaratın. Bu yazılımın nasıl derleneceğini adım adım anlatan bir dosyadır. Eğer bu script yoksa, arşiv bir “Makefile” barındırmaktadır. “make” komutu ile
yazılımı derleyin ve
su –c ‘make install’
ile yazılımı bilgisayarınıza yükleyin. Bu aşamada Linux size yönetici şifresini soracaktır.
BAŞLANGIÇ
Sistem ile başlayacak programları düzenleme
SORUN: Linux açıldığında hangi programların Linux tarafından başlatılacağını düzenlemek istiyorsunuz. Böylece sadece sizin istediğiniz programlar başlayabilecek.
ÇÖZÜM: Suse altında KDE-Menüsünde “System” başlığı altında Yast düzenleme aracı vardır. Burada “System > Runlevel Editor” sekmesini bulun. Bu yolla her bir program için
başlangıçta çalışıp çalışmayacağını belirleme hakkına sahipsiniz. Verilen bilgilere göre Yast, başlangıçta programı n çalışmasına izin verir veya programı durdurur.
Diğer Linux dağıtımları (Fedora gibi) ise komut satırındaki “chkconfig -- list” komutunu kullanırlar. Bir Terminal penceresi açıp, kendinizi “su” komutu ile yönetici olarak tanıtırsanız,
chkconfig ile yüklenmiş programların listesini gösterir. Burada yanındaki “on” veya “off” bilgileri ile başlangıç ayarlarını verir. Bu komutu kullanarak istediğiniz programın başlangıçta açılıp açılmayacağını belirleyebilirsiniz.
Örnek olarak: chkconfig httpd on ile Apache web sunucusunu sıradaki başlangıç için aktive etmiş eğer “on” yerine “off”u seçerseniz, başlangıçta açılması nı engellemiş olursunuz. Eğer
programların o anki durumları ile ilgileniyorsanız, “chkconfig” işinize yaramaz.
Bunun için etc/init.d klasöründeki script’leri değiştirmeniz gerekir. Örnek olarak
/etc/init.d/httpd start
yazarsanız Apache’yi başlatırsınız. Eğer çalışan bir programı durdurmak istiyorsanız “start” yerine “stop” komutunu kullanın.
Debian kullanıcıları ise “chkconfig” yerine “rcconf” kullanmalılar. Burada çıkan listede kutuların içindeki tıkları düzenleyerek başlangıç ayarlarınızı yapabilirsiniz.
EVOLUTİON
Başlama ekranını kapama
Evolution’u başlama ekranı olmadan başlatmak istiyorsanız, programı başlatırken “--no -splash” parametrelerini kullanın. Eğer bu parametreyi kullanan bir kısayol oluşturursanız, ileride kolaylık yaşarsınız.

SİSTEM
Program başlamıyor
SORUN: Bir programı başlatmak istiyorsunuz, örneğin bir internet tarayıcısı. Ancak programın simgesine tıkladığınızda bir şey olmuyor.
ÇÖZÜM: Programı başlatmak için simgeye tıklayacağınıza, terminal penceresinden başlatmaya çalışın. Terminal penceresinde de çalışamayacak olan grafik ara yüzlü programınız, bu sefer neden çalışamadığını gösteren hata mesajları verecektir. Eğer bu hata mesajları yeterince bilgi vermiyorsa veya hata mesajlarını anlayamıyorsanız, program son kapanışında tam olarak kapanmamış demektir. Bunu “ps x” komutu ile sınayabilirsiniz.
Bu komut çalıştırdığınız tüm işlemleri ait oldukları numara ile listeler. Bir programın kendini kapaması için, “kill” komutunu kapamak istediğiniz programın numarası ile veya “killall”u programın adıyla kullanın. Bu komutları kullanınca program kendini kontrollü olarak kapama
şansına sahip olacaktır. Böylece o an kullandığı verileri kaydedebilecektir. Kapatmak istediğiniz programları kapadı ktan sonra “ps x” komutunu tekrar kullanarak, işlemin tamamen kapanı p kapanmadığını kontrol edebilirsiniz. Eğer program hala oradaysa
killall -9 <Program adı>
komutunu kullanarak, programın direkt olarak kapanmasını sağlarsınız. Bu, sorununuzu çözecektir.

**Genckolik** · 20-03-06, 10:49

SİSTEM
Script başlamıyor
SORUN: Elinizde bilgisayarına yüklemek istediğiniz bir script (betik) var. Yalnız üzerine tıkladığınızda kaynak kodunu gösteren bir düzenleyici açılıyor. Terminal penceresinden çağırdığınızda ise “command not found” hata uyarısıyla karşılaşıyorsunuz
ÇÖZÜM: Linux’un güvenlik taslağı scricpt’lerin izin ayarları yapılmadan çalışmasına izin vermiyor. Eğer elinizdeki script’e güveniyorsanız, çalışması için öncelikle izin ayarlarını
değiştirmeniz gerekmekte. Bunun için bir Terminal penceresinde
Chmod +x <Script adı>
yazın. Adını şimdi yazsanız bile çalışmayacaktır, çünkü Linux’un başka bir güvenlik önlemi olarak, hiçbir program sadece ismiyle çalışmaz. Böylece sistem işlevleriyle aynı adı taşı yan script’lerin izinsiz olarak çalışması engellenmiş olur. Örneğin “ls” adında bir script olsa bile siz terminalde ls yazınca sistem işlevi olan listeleme fonksiyonu çalışacaktır.
İçinde bulunduğunuz klasördeki bir script’i çalıştırmak için
./<Script adı>
yazın.
SABİT DİSK
Boş alan öğrenme
Sabit disklerinizdeki boş alanların boyutlarını öğrenmek için bir Terminal penceresi açın ve “df -h” komutunu girin. Program size her bir sabit diskteki boş alanların boyutlarını verecektir.

AĞ
İki Linux PC arasında dosya transferi
SORUN: Evinizde veya işyerinizde birden çok PC'den oluşan bir Linux ağı kurulu ve siz de bu bilgisayarlarda kullanıcılara sahipsiniz. Bu bilgisayarlar arasında dosya transferi yapabilmek için kolay bir yol arıyorsunuz.
ÇÖZÜM: Linux hesapları arasında dosya transferinin en temel ve kolay yolu SSH (Secure Shell) kullanmaktır. Tüm dağıtımlarda kurulum ile yüklenen SSH programı, Terminal penceresi üzerinden başka bir hesaba şifreli bir bağlantı kurar. Terminal penceresinde
ssh <kullanıcı adı>@<bilgisayar adresi>
yazıp, şifreyi doğru girerseniz, terminal penceresinde yazdıklarınız artık sizin bilgisayarınızda değil, bağlandığınız bilgisayarda olacaktır. Eğer kullandığınız bilgisayardaki kullanıcı adınız ile, bağlanacağınız bilgisayardaki kullanıcı adınız aynı ise, “<kullanıcı adı>@” bölümünü
yazmayabilir, sadece bağlanacağınız bilgisayarın adı ile de yetinebilirsiniz. SSH kullanılarak oluşturulan bir bağlantıyı “exit” yazarak veya <Ctrl><D> komutuyla bitirebilirsiniz.
Diğer bilgisayarda yazdığınız komutlar ve dosya transferleriniz şifrelidir; ağ üzerindeki başka kimse ulaşamaz. Güvenli SSH kanalını kullanarak dosya transferi de yapabilirsiniz. Bunun
için KDE'de, Konqueror adres satırına “fish://<kullanıcı adı>@<bilgisayar adresi>” yazın. Burada da kullanıcı adı benzerliğinde baştaki bölümü kullanmayıp, sadece bağlanılacak bilgisayarın adının yazılması yeterli olur. Adres yazıldıktan sonra Konqueror penceresinde
kullanıcının ev dizini açılır. Buradan diğer dizinlere ulaşabilirsiniz. Gnome altında SSH ile veri transferi yapmak için herhangi bir klasör penceresi açın, “Dosya > Sunucuya Bağlan”ı seçin. Gnome yeni bir diyalog penceresi açacaktır. Burada bağlantı seçeneklerini doldurun (sunucu adı, kullanıcı adı gibi) ve Servis türünde SSH'ı seçin. “Bağlantı için kullanılacak isim” bölümüne yazdığınız isim, bu bağlantının masaüstündeki kısa yolunda gösterilen isim olacaktır. “Bağlan”a tıkladığınızda, Gnome bağlantıyı oluşturacaktır. Ayrıca komut satırı üzerinde “scp” (Secure Copy) komutu ile SSH kanalı üzerinden dosya transferi yapabilirsiniz.
Bu yolu kullanırken, bilgisayar adresi ile, dosya yolu arasına “:” koymanız gerekecek. Örneğin
scp <kullanıcı adı>@<bilgisayar adresi>:/etc/X11/XF86Conşg
ile bilgisayardaki X-Window ayarlarını bir diğer bilgisayar üzerindeki ev-dizininize kopyalarsınız. Bu X-sunucusu başlamayan bir bilgisayarın kurtarılmasında kullanılabilir. Tabi eğer bilgisayarın donanımı uyuyorsa.
KABUK
Eve dönüş
“cd <klasör>” komutu tüm Linux dağıtımlarında klasör değişimine yarayan kabuk komutudur. Terminal penceresinde sadece “cd” yazarsanız, nerede olursanız olun, başlangıç klasörünüze dönersiniz.
X-Window-sistemi
Diğerlerinin üstünde
KDE ya da Gnome kullanıyor olun, bir pencerenin isim çubuğu üzerine sağ tuş ile tıkladığınızda gelişmiş pencere seçenekleriyle karşılaşırsınız. Bunu kullanarak bir KDE penceresini “Gelişmiş, Diğerlerinin üzerinde tut” ile her zaman üstte kalacak şekilde ayarlayabilirsiniz.
GRUB
Başlangıç ayarlarını değiştirme
SORUN: Çift işletim sisteminden oluşan bir bilgisayarınız var ve başlatma yöneticisi olarak Grub'u kullanıyorsunuz. Yalnız ne varsayılan işletim sisteminden memnunsunuz ne de bekleme süresinden.
ÇÖZÜM: Grub'da varsayılan işletim sisteminin istediğinizden farklı olmasının bir kaç farklı nedeni olabilir. Bunlardan en çok rastlanılan ikisi, ya sizin yükleme sırasında bir hata yapmanızdır ya da bir çekirdek güncellemesinden sonra bunun değişmesidir. Her ne olursa olsun Grub'un başlangıç ayarları kolayca isteğiniz doğrultusunda düzenlenebilir.
Öncelikle bir konsol penceresi açın, “su” komutu ve yönetici parolası ile kendinizi yönetici olarak tanıtın. Daha sonra “/boot/grub” dizinine gidin. Burada “grub.conf” ve “menu.lst” isimli iki dosya bulacaksınız. Bunlardan birini bir metin düzenleyicide açın. Açılan dosya Grub'un başlatma ayarlarıdır. “title” başlığı arkasında bulunanlar bilgisayarınızda yüklü ve çalışabilir durumdaki işletim sistemleri ve bunların bulunduğu sabit diskleri tanımlar. En üstteki işletim sisteminin kodu “0”dır ve bu kod aşağı doğru sırayla artar. “default” değerini bu kodlardan istediğiniz birine atayarak varsayılan işletim sisteminizi kolayca değiştirebilirsiniz. Böylece Grub belli bir bekleme süresinden sonra, klavyeye dokunulmazsa bu işletim sistemini yükleyecektir. Bekleme süresini ise “default”un alt satırındaki “timeout” değerini değiştirerek ayarlayabilirsiniz.
Ayrıca Linux çekirdeğini düzenli olarak güncelliyorsanız, her güncellemeden sonra Grub başlatma seçeneklerinde eski çekirdeklerin de listede yer aldığını fark etmişsinizdir. Listedeki
eski çekirdekleri tüm değerleriyle beraber silerseniz, Grub bu eski sürümleri başlatma seçeneklerinde göstermeyecektir. Tabi listeden bir işletim sistemi sildiğinizde, varsayılan işletim sisteminizin kodunun değişmediğinden emin olun.
İsterseniz Grub ekranındaki arka plan resmini de kolayca değiştirebilirsiniz. Bunun için 14 renkten oluşan 640x480 boyutlarında bir resmi xpm uzantısıyla kaydedin (Bu ayarları Gimp'te kolayca uygulayabilirsiniz). Bu resim dosyasını “/boot/grub” klasörüne taşıyın ve “gzip” komutu ile sıkıştırın. Böylece “<dosyaismi>. xpm.gz” isimli bir dosyanız olacak. Son olarak “grub.conf”u bir metin düzenleyicide açın, “splashimage” değerini sabit disk numarasını değiştirmeden “/grub/<dosyaismi>. xpm.gz” olarak düzenleyin. Grub başladığında istediğiniz arka plan resmini göreceksiniz.
WINDOWS
Windows altında Linux Paylaşımı
SORUN: Bilgisayarınızda Windows ve Linux bir arada yüklü. Linux altından Windows paylaşımına rahatça ulaşıp istediğiniz dosyaları kullanabildiğiniz halde, Windows’tan Linux’a ulaşamıyorsunuz. Linux paylaşımındaki dosyalara ulaşmak için bilgisayarı Linux’tan açıp, dosyaları Windows paylaşımına taşıyor ve sonra tekrar Windows’u başlatıyorsunuz.
ÇÖZÜM: Linux paylaşımları Ext2, Ext3 veya Reiser-FS ile biçimlendirilmişlerdir. Ne Windows 2000 ne de Windows XP bu paylaşımlara ulaşabilecek kapasitededir. Bu biçimlere
ulaşmak için ücretsiz yardımcı programlar kullanmamız gerekecek. Ext2, Ext3 paylaşımları için bize Ext2fsd programı yardımcı olacak. Programı yüklerken son ekranda her 3 kutucuğu
da işaretlemeyi ihmal etmeyin. Yükleme işlemi tamamlandıktan sonra “Başlat > Çalıştır”a “cmd” yazarak komut satırını yazın ve (varsayılan dosya yolunu değiştirmediyseniz) “C:\Program Files\ Ext2Fsd\setup.bat” ile son yükleme işlemini de tamamlayın.
Artık bir Linux paylaşımını Windows’a tanıtmaya hazırız. Komut satırında
mount <sabit disk> <paylaşım> <harf>:
şablonunu doldurun. Burada “sabit disk” için Linux paylaşımının bulunduğu sabit disk numarasını (Windows’ta ilk sabit disk kodu 0’dır), “paylaşım” için Linux paylaşımının
sabit disk içinde bulunduğu sırayı ve “harf” için de paylaşımın “Bilgisayarım” ekranında gözükmesini istediğiniz harfi seçin. Sabit disk ve paylaşım numaralarını öğrenmek için “Denetim Masası > Yönetimsel Araçlar > Bilgisayar Yönetimi > Disk Yönetimi” menüsünü kullanabilirsiniz. Sağ çerçevede Linux paylaşımları “bilinmeyen bölüm” olarak görünecektir.
Bu durumda ikinci sabit diskteki ikinci paylaşımı Windows’a L harfiyle tanıtmak için
mount 1 2 L:
yazmamız gerekecek. şimdi “Bilgisayarım” ekranından yeni paylaşımı görebilirsiniz. Eğer
paylaşımın her Windows başlangıcıyla otomatik olarak tanıtılmasını istiyorsanız, kayıt defterinde birkaç ayar yapmamız gerekecek. “Başlat > Çalıştır”a “regedit” yazarak kayıt defterini başlatın. Burada “HKEY_LOCAL_MACHINE\ SYSTEM\ CurrentControlSet\Control\ Session Manager\DOS Devices” anahtarına paylaşımı tanıttığınız harfin adıyla (bizim örneğimizde L:) bir dize değeri ekleyin. Bu dizeye çift tıklayın ve değer olarak “\Device\Harddisk1\Partition2” değerini size uygun sabit disk ve paylaşım numaralarıyla girin. Windows’u tekrar başlattığınızda Linux paylaşımını göreceksiniz.
Reiser-FS türü paylaşımlar için daha farklı bir yöntem izleyeceğiz. Öncelikle “Rfstool” ve “Yareg” programlarını yükleyin ve aynı klasöre çıkartın. Sonra da bu klasördeki “Yareg.EXE”yi çalıştırın. Yareg’i çalıştırmak için bilgisayarınızda “.NET Framework” yüklü olmalıdır. Yareg bilgisayarınızdaki tüm Reiser-FS paylaşımlarını bulur ve listeler. Bu ekrandan istediğiniz dosyayı Windows’a kopyalayabilirsiniz. Ancak Reiser-FS paylaşımlarını Ext2 ve Ext3 paylaşımları gibi “Bilgisayarım”a oturtamazsınız.
Konsol
SABİT DİSKTE DOSYA BULMA
Sabit diskinizde olan bir dosyanın yerini bilmiyorsanız “whereis” komutunu kullanabilirsiniz. Bunun için öncelikle bir konsol penceresi açın ve “whereis <dosya adı>” yazın. Linux sizin için dosya adının geçtiği tüm klasörleri listeleyecektir. Bu listenin içinden aradığınız dizini kolayca bulabilirsiniz. Ayrıca bazı Linux sürümlerinde aynı işlemi “locate” ile de yapabilirsiniz.
YAZDIRMA
PDF-Yaratıcı oluşturma
SORUN: Elinizdeki belgeleri PDF dosyalarına dönüştürmek istiyorsunuz. Aslında Open Ofşce oldukça başarılı bir PDF yaratıcı, ancak bu program her türlü dosyayı PDF olarak kaydetmenize yardımcı olamıyor. Başka bir yazılımdan bağımsız bir çözüm çok daha kullanışlı olur.
ÇÖZÜM: Bağımsız bir PDF yaratıcı oluşturmak için öncelikle tarayıcınızı açın ve adres çubuğuna “http://localhost:631” yazın. Böylece Cups (Common UNIX Printing System) programını çalıştırmış olacaksınız. Açılacak olan sayfada, “Manage Printers >Add Printer”ı seçin. Cups size şifre soracaktır, burada kullanıcı adı olarak “root” yazın ve bilgisayar yöneticisi-nin parolasıyla giriş yapabilirsiniz.
Şifre girme işlemini bitirdikten sonra, “Add Printer” penceresinde ekleyeceğiniz PDF yaratıcısının sonradan görünmesini istediğiniz ismini (mesela “PDF”) “Name” bölümüne girin. “********” ve “Description” bölümlerini boş bırakıp “Continue”ya tıklayın. Yeni sayfada aygıt olarak “Virtual Printer (PDF Printer)”ı işaretleyin. Açılacak olan Model sayfasında “Make” kısmında “Postscript”i ve model sayfasında, model olarak “Generic postscript color printer (rev3) (en)”yi seçin. Yazıcıyı eklemeniz bittikten sonra, “Print Test Page” tuşu ile de bir deneme PDF'yi yazdırabilirsiniz. PDF yaratıcı hazır olduğuna göre, bundan sonra, PDF'sini yaratmak istediğiniz dosyayı açtıktan sonra, “Yazdır”ı ve Yazıcı olarak da (bizim örneğimizdeki gibi adlandırdıysanız) “PDF”yi seçin. Böylece kullanıcının ev klasöründe “cups-pdf” dizini altında, PDF'yi yaratılan dosya ile aynı isimde bir PDF dosyası oluşacaktır. PDF Yaratıcınızı Samba üzerinden yerel ağda Windows bilgisayarlarla da paylaşabilirsiniz. Eğer Windows PDF yaratıcınızın sürücüsünü bulamadığını iddia ediyorsa, ona Postscript içeren başka bir yazıcının sürücülerini yüklemesini önerin, örneğin “Apple LaserWriter /600”. Eğer PDF yaratıcınızı kurarken aygıt olarak “Virtual Printer (PDF Printer)”ı göremiyorsanız, Cups programınızda “cups-pdf” kütüphaneleri yüklü değil demektir. Öncelikle www.cups.org adresinden cups yazılımınızı son güncel sürümüyle değiştirin, daha sonra da http://cip.physik.uni-wuerzburg. de/~vrbehr/cups-pdf adresinden Linux dağıtımınıza uygun “cups-pdf” kütüphanesini yükleyin. Sorununuz çözülecektir.
CUPS
Yazıcı yöneticileri
Cups size kullanıcı adı ve şifresi sorduğunda, kullanıcı adı olarak “root”u ve bunun şifresini kullanabilirsiniz. Ayrıca “Ipadmin” grubuna üye olan her kullanıcının kullanıcı adı ve şifresi Cups programı tarafından kabul edilecektir.
YÖNETİCİ PAROLASI
Unutulan yönetici parolasını yenileme
SORUN: Kullandığınız Linux dağıtımında root (yönetici) parolasını unuttunuz. Her ne kadar bu parola olmadan bilgisayarınızı açabilseniz ve kendi kullanıcınızla giriş yapabilseniz de, yönetici parolası olmadan sisteminiz üzerinde küçük bir değişiklik bile yapamıyorsunuz. ÇÖZÜM: Hangi dağıtımı kullanıyor olursanız olun, yönetici parolası (eğer özel olarak engellenmediyse) kolayca sıfırlanabilir. Bunun için öncelikle önyükleyici yöneticinizde bir değişiklik yapmanız gerekli. Eğer bilgisayarınızda ön yükleyici olarak Grub kullanıyorsanız, Grub ekranında başlatmak istediğiniz Linux dağıtımının üzerine gelin ve “e” tuşuna basın. Bu satır birkaç satıra bölünecektir, siz bunlardan “kernel” ile başlayan satırın üzerine gelin ve tekrar “e” tuşuna basın. Böylece başlatmak istediğiniz çekirdeği seçmiş oldunuz ve ileri başlatma seçeneklerini ayarlayabileceğiniz ekrana geldiniz. Karşınızda uzun bir satır olacaktı
r, bu satırın sonuna bir boşluk bıraktıktan sonra “single” veya “1” yazın. “Enter” ile onaylamanızdan sonra tekrar Grub ekranına döneceksiniz, burada “b” tuşuna basarsanız
(bazı Grub sürümlerinde “a”), Linux dağıtımınız “single user” (tekil kullanıcı) modunda başlayacaktır. Bu modda bir grafik ara yüzü görmeyeceksiniz, ama yine de korkmanıza gerek
yok. Karşınızda belirecek olan “bash#” satırına sadece “passwd root” yazmanız yeterli olacak. Linux sizden yeni yönetici parolasını isteyecektir. “Exit” yazarak bilgisayarınızı tekrar başlatabilirsiniz.
Eğer önyükleyici yöneticisi olarak Lilo kullanıyorsanız, Lilo açıldıktan sonra <Ctrl><x> ile graşk ara yüzünden kurtulun (eğer karşınıza grafik ara yüzü gelmiyorsa, bu adımı yok sayın). Açılacak olan “boot:” satırına “linux single” yazmanız yeterlidir. Linux dağıtımınız tekil kullanıcı modunda açılır ve “passwd root” komutu ile parolanızı değiştirebilirsiniz.
Tabii Linux size yönetici parolasını sormazsa… Eğer size unuttuğunuz parola sorulursa, aldırmayın ve “Enter” tuşuna basarak sorguyu geçin. Parolayı bilmemenize rağmen tekil kullanıcı moduna giriş yapacaksınız ve bu moddayken zaten yönetici haklarına sahipsiniz. şimdi yönetici haklarına sahip olduğunuza göre sıra unuttuğunuz parolayı silmeye geldi.
Linux altında tüm parolalar “/etc/passwd” dosyası altında bulunur. Ancak buraya şimdilik yazma hakkımız yok çünkü tekil kullanıcı modunda tüm paylaşımlar sadece okunabilir. İhtiyacımız olanı almak için paylaşımı yazma haklarıyla mount edelim:
mount -n -o remount,rw
şimdi “/etc/passwd” dosyasını bir metin düzenleyicide açın ve “root” yazan satırı bulun. Burada şifreli olarak yazılmış parolayı silin ve dosyayı kaydedip çıkın. Yazma hakkını aldığımız paylaşımı tekrar sadece okunabilir hale getirin:
mount -n -o remount,ro
İşlem tamam. Bilgisayarınızı tekrar tekli kullanıcı modunda başlattığınızda size bir yönetici parolası sorulmayacaktı r. Siz de “passwd root” komutu ile gönlünüzdeki parolayı atayabilirsiniz. Tek bir şartla: Sakın bir daha unutmayın!